ระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยการจัดทำแผนพัฒนาขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2548 แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2559 และ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2561
ส่วนหลักของระเบียบ (ข้อ 1 - ข้อ 6)
- ชื่อระเบียบและการบังคับใช้: ระเบียบนี้เรียกว่า "ระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยการจัดทำแผนพัฒนาขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2548" และให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
- การยกเลิก: ยกเลิกระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยการจัดทำและประสานแผนพัฒนาขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น พ.ศ. 2546
- นิยามศัพท์: กำหนดนิยามของ "องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น" (ยกเว้นกรุงเทพมหานคร), "สภาท้องถิ่น", "คณะกรรมการพัฒนาท้องถิ่น", "คณะกรรมการสนับสนุนการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น", "คณะกรรมการติดตามและประเมินผลแผนพัฒนาท้องถิ่น", "ผู้บริหารท้องถิ่น", "แผนพัฒนาท้องถิ่น", "แผนการดำเนินงาน", "โครงการพัฒนา", และอื่นๆ
- ผู้รักษาการ: ให้ปลัดกระทรวงมหาดไทยรักษาการตามระเบียบนี้
- ความสอดคล้องของแผน: การจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่นต้องสอดคล้องกับระเบียบว่าด้วยการประสานการจัดทำแผนพัฒนาจังหวัดขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
- องค์กรจัดทำแผนฯ: ประกอบด้วย คณะกรรมการพัฒนาท้องถิ่น และคณะกรรมการสนับสนุนการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น
- คณะกรรมการพัฒนาท้องถิ่น:
- องค์ประกอบ: ผู้บริหารท้องถิ่นเป็นประธานกรรมการ
- อำนาจหน้าที่: กำหนดแนวทางการพัฒนาท้องถิ่น, ร่วมจัดทำร่างแผนพัฒนาท้องถิ่น, พิจารณาร่างแผนพัฒนาท้องถิ่นและร่างแผนการดำเนินงาน, ให้ความเห็นชอบร่างข้อกำหนดขอบข่ายและรายละเอียดของงานตามข้อ 19 (2), พิจารณาให้ข้อคิดเห็นเกี่ยวกับการติดตามและประเมินผลแผนพัฒนาท้องถิ่น
- คณะกรรมการสนับสนุนการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น:
- องค์ประกอบ: ปลัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเป็นประธานกรรมการ
- อำนาจหน้าที่: จัดทำร่างแผนพัฒนาท้องถิ่นให้สอดคล้องกับแนวทางการพัฒนาที่คณะกรรมการพัฒนาท้องถิ่นกำหนด, จัดทำร่างแผนการดำเนินงาน, และจัดทำร่างข้อกำหนดขอบข่ายและรายละเอียดของงานตามข้อ 19 (1)
- การประชุม: ต้องมีกรรมการมาประชุมไม่น้อยกว่ากึ่งหนึ่งของจำนวนกรรมการทั้งหมดจึงจะเป็นองค์ประชุม
- คุณสมบัติ/ลักษณะต้องห้าม: กำหนดคุณสมบัติ เช่น เป็นผู้มีความรู้ความสามารถ ซื่อสัตย์ สุจริต และลักษณะต้องห้าม เช่น ไม่เป็นสมาชิกสภาท้องถิ่นหรือผู้บริหารท้องถิ่นนั้น
- วาระ: มีวาระอยู่ในตำแหน่งคราวละสี่ปี และอาจได้รับการคัดเลือกอีกก็ได้
- การพ้นจากตำแหน่ง: กำหนดเหตุการณ์พ้นจากตำแหน่ง เช่น ครบวาระ, ตาย, ลาออก, มีลักษณะต้องห้ามตามข้อ 13
- ขั้นตอนการจัดทำ:
- คณะกรรมการพัฒนาท้องถิ่นจัดประชุมประชาคมท้องถิ่น
- คณะกรรมการสนับสนุนการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่นรวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อจัดทำร่างแผนพัฒนาท้องถิ่น
- คณะกรรมการพัฒนาท้องถิ่นพิจารณาร่างแผนพัฒนาท้องถิ่นเพื่อเสนอผู้บริหารท้องถิ่น
- ผู้บริหารท้องถิ่นพิจารณาอนุมัติร่างแผนพัฒนาท้องถิ่นและประกาศใช้ (สำหรับ อบต. ต้องให้สภา อบต. ให้ความเห็นชอบก่อน)
- ระยะเวลาการจัดทำ/ทบทวน: เทศบาล อบต. เมืองพัทยา องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่น ให้แล้วเสร็จภายในเดือนตุลาคมก่อนปีงบประมาณถัดไป ส่วนองค์การบริหารส่วนจังหวัดให้แล้วเสร็จภายในเดือนพฤศจิกายนก่อนปีงบประมาณถัดไป
- การมอบให้บุคคลภายนอกจัดทำ: องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอาจมอบให้หน่วยงานหรือบุคคลภายนอกจัดทำหรือร่วมจัดทำร่างแผนพัฒนาท้องถิ่นได้
- การแก้ไข: เป็นอำนาจของผู้บริหารท้องถิ่น และต้องปิดประกาศให้ประชาชนทราบโดยเปิดเผยไม่น้อยกว่าสามสิบวัน
- การเพิ่มเติม: องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นดำเนินการตามขั้นตอน (เริ่มต้นจากคณะกรรมการสนับสนุนฯ จัดทำร่างฯ) และต้องปิดประกาศให้ประชาชนทราบโดยเปิดเผยไม่น้อยกว่าสามสิบวัน
- การเปลี่ยนแปลง: เป็นอำนาจของคณะกรรมการพัฒนาท้องถิ่น และต้องปิดประกาศให้ประชาชนทราบโดยเปิดเผยไม่น้อยกว่าสามสิบวัน
- กรณีพิเศษ (โครงการพระราชดำริ ฯลฯ): การเพิ่มเติมหรือเปลี่ยนแปลงที่เกี่ยวกับโครงการพระราชดำริ งานพระราชพิธี รัฐพิธี นโยบายรัฐบาล และนโยบายกระทรวงมหาดไทย เป็นอำนาจของผู้บริหารท้องถิ่น
- การประกาศใช้และการปฏิบัติ: ผู้บริหารท้องถิ่นประกาศใช้แผนพัฒนาท้องถิ่นที่อนุมัติแล้ว และนำไปปฏิบัติ รวมทั้งแจ้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้องและประกาศให้ประชาชนทราบภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ประกาศใช้ และปิดประกาศไม่น้อยกว่าสามสิบวัน
- การใช้แผนฯ: ใช้เป็นกรอบในการจัดทำงบประมาณรายจ่ายประจำปี งบประมาณรายจ่ายเพิ่มเติม และงบประมาณจากเงินสะสม
- การจัดทำแผนการดำเนินงาน: ดำเนินการโดยคณะกรรมการสนับสนุนการจัดทำแผนพัฒนาท้องถิ่น และผู้บริหารท้องถิ่นประกาศเป็นแผนการดำเนินงาน ซึ่งต้องปิดประกาศภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ประกาศและต้องปิดประกาศไว้อย่างน้อยสามสิบวัน
- ระยะเวลาการจัดทำแผนการดำเนินงาน: ให้จัดทำให้แล้วเสร็จภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ประกาศใช้งบประมาณรายจ่ายประจำปี
- คณะกรรมการติดตามและประเมินผลแผนพัฒนาท้องถิ่น:
- การแต่งตั้ง: ผู้บริหารท้องถิ่นแต่งตั้ง
- อำนาจหน้าที่: กำหนดแนวทาง วิธีการในการติดตามและประเมินผล, ดำเนินการติดตามและประเมินผล, รายงานผลและเสนอความเห็นต่อผู้บริหารท้องถิ่น
- การรายงานผล: รายงานผลและเสนอความเห็นซึ่งได้จากการติดตามและประเมินผลแผนพัฒนาท้องถิ่นต่อผู้บริหารท้องถิ่น เพื่อให้ผู้บริหารท้องถิ่นเสนอต่อสภาท้องถิ่น และคณะกรรมการพัฒนาท้องถิ่น พร้อมทั้งประกาศผลให้ประชาชนทราบในที่เปิดเผยภายในสิบห้าวัน นับแต่วันรายงานผล โดยอย่างน้อยปีละหนึ่งครั้งภายในเดือนธันวาคมของทุกปี
- การมอบให้บุคคลภายนอกดำเนินการ: องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอาจมอบให้หน่วยงานหรือบุคคลภายนอกดำเนินการหรือร่วมดำเนินการติดตามและประเมินผลแผนพัฒนาท้องถิ่นได้
- แผนเดิม: แผนยุทธศาสตร์การพัฒนา แผนพัฒนาสามปี และแผนปฏิบัติการที่มีอยู่เดิม ก่อนวันที่ระเบียบนี้มีผลในการประกาศใช้ ให้มีผลใช้ได้ต่อไป
- การแก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2559: ให้แผนยุทธศาสตร์การพัฒนา แผนพัฒนาสามปี แผนการดำเนินงาน การติดตามและประเมินผลแผนพัฒนาที่มีอยู่เดิมหรือดำเนินการก่อนวันที่ระเบียบนี้มีผลใช้บังคับ ให้มีผลใช้บังคับใช้ได้ต่อไปจนกว่าจะมีแผนพัฒนาท้องถิ่นสี่ปี
- การแก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2561: ให้แก้ไขคำว่า “แผนพัฒนาท้องถิ่นสี่ปี” เป็น “แผนพัฒนาท้องถิ่น” และแก้ไขคำว่า “แผนพัฒนา” เป็น “แผนพัฒนาท้องถิ่น” ในระเบียบฉบับ พ.ศ. 2548 และฉบับที่ 2 พ.ศ. 2559 ทุกแห่ง